Hakkında
Haberler
Görüşler
Dökümanlar
Ana Sayfa


HABERLER

2005'te ilaç tekellerine 9 milyar dolar ödeyeceğiz!

Türkiye''nin ilaç sektöründe nasıl soyulduğunu, Tıp Kurumu Genel Sekreteri Dr. Ali Rıza Üçer'in incelemesi çerçevesinde öğrenmeye devam edelim:  Tıp Kurumu tespitlerine göre, 2004 yılında Telitromisin (Ketek/Aventis Pharma) adlı ilaç kısıtlamaya tâbiydi, yalnızca göğüs hastalıkları, kulak burun boğaz hastalıkları ve enfeksiyon hastalıkları uzmanları tarafından yazılabiliyordu.  11 Nisan 2005 tarihli yeni İlaç Listesi ve Talimatı''nda ise bu ilacın pratisyen hekimler de dahil tüm uzmanlarca yazılabileceği hükmü kondu, yani kısıtlama kalktı.

Ketek''in kutusu 51,5 milyon TL.

Oysa ki makrolid antibiyotik listesinde yer alan ve Ketek ile yakın grupta olan Klaritromisin''in bir kutusu Ketek''in dörtte biri fiyatında olup 13 milyon TL''dir.

Bu ilaçtaki kısıtlamanın kalkması sebebiyle, SSK Ketek harcamasında büyük ölçüde artış olması kaçınılmaz!  Kısıtlamaya rağmen 2004 yılında ilgili ilacın bir yılda 28 bin kutu tüketilmesi ve bunun SSK''ya maliyetinin 1 trilyon liraya yaklaşması çarpıcıdır.

Ya bu kısıtlama kalktığı için 2005 yılındaki tüketim ne olacaktır?  Önce, SSK ilaç alım modelinin sağladığı fiyat avantajı sayesinde SSK tasfiye edilmeden bir kutu Ketek için 35 milyon lira ödeme yapıyordu, şimdi 50 milyon liradan alınacak! Tıp Kurumu''nun yaptığı tahmine göre Ketek tüketimi, kısıtlamanın kalkması sebebiyle kutu bazında 5 kat artacak; 2005 yılında SSK''da 150 bin kutu Ketek tüketilecek ve kurum adı geçen ilaca 7,5 trilyon lira ödeme yapacak! Böylece kısıtlamanın kalkması sebebiyle, SSK''nın makrolid antibiyotik gruptaki ilaçlara ödeyeceği para yaklaşık olarak 5 trilyon lira artmış olacak.  İlaç listesi böyle uzayıp gidiyor.

Son olarak ağrı kesici ve antienflamatuar ilaç olarak kullanılan ve eşdeğer ilaçlar olmasına rağmen hâlâ tek bir firma tarafından pazarlanan Flurbiprofen (Majezik/Sanovel) adlı ilaca ilişkin yalnızca uzman hekimin yazması ve Başhekim tarafından kontrol edilmesine ilişkin kısıtlamanın kalkmasını değerlendirelim.

Başesgioğlu''nun verdiği bilgiye göre, 2004 yılında SSK''da 146.550 kutu Majezik tüketilmiş, karşılığında 1,2 trilyon lira ödeme yapılmıştır Tıp Kurumu soruyor:  Majezik, jenerik bir ilaç olduğu halde, yani patent koruma süresi dolduğu halde neden ülkemizde tek bir firma tarafından pazarlanmaktadır? Sağlık Bakanı Recep Akdağ''a sorumuz şudur; Patent süresi bitmiş eşdeğer ilaçlarda Sağlık Bakanlığına yapılan kaç ruhsat başvurusu vardır? Bu başvuru dosyaları ne kadar süredir bekletilmektedir? Bekleyen dosyalar sebebiyle, kamu ilaç alımında eşdeğer ilaç fiyat avantajının geciktirilmesi söz konusu mudur? Bu türden gecikmelerin yol açtığı kamusal zarar ne kadardır?  Çalışma Bakanı Murat Başesgioğlu''nun soru önergesine verdiği cevap ve değerlendirmesinde belirttiği gibi eski yıllarda Majezik''in SSK''da aşırı miktarda tüketilmesinin sebebi nedir? Bu tüketim hangi yıllarda ortaya çıkmıştır? Kutu bazında ve ciro bazında tutarı ne kadar olmuştur? Konuyla ilgili SSK Teftiş Kurulu''nca bir soruşturma yapılmış mıdır?  SSK ilaç alım modeli tasfiye edilmeden önce Kurum Majezik''i 8 milyon liraya almış.

Jenerik ilaç olmasına rağmen tek bir firma tarafından pazarlandığı için Majezik''te SSK daha fazla indirim yapamamış.

Oysa ki bu ilacın eşdeğerleri olsaydı SSK en ucuz eşdeğer fiyatı üzerinden alım yapacaktı.

Şimdi Kıyak İlaç Protokolü ile yüzde 30 fazlasına 11.3 milyon liraya alacak.

Ancak Tıp Kurumu, Majezik tüketimin 3 katına çıkacağını tahmin etmektedir.

Böylece bir yılda, 2,5 trilyon liralık bir kamusal zarar ortaya çıkacaktır. Çoğu ulusötesi şirketlerin ilaçları olan bu sınırlı örnekler sebebiyle 2005 yılında SSK''nın yaklaşık 30 trilyon liralık bir zararı olacağını tahmin etmekteyiz.  Büyük bir kamusal avantaj sağlayan SSK ilaç alım modelinin tasfiye edilmesi ve Kıyak İlaç Alım Protokolüne geçilmesi yetmiyormuş gibi bir de bu türden düzenlemeler sebebiyle, SSK''nın 2005 yılı ilaç harcamalarında dikkat çekici bir artış olacak, en iyimser tahminle 2 katına çıkacaktır.

Bu da 2004 yılında 2,5 katrilyon lira olan SSK ilaç harcamasının 2005 yılında 5 katrilyon liraya çıkması demektir.

Yeşil Kart, Emekli Sandığı, Bağ-Kur ve Maliye Bakanlığı''na bağlı diğer kamu kuruluşları ilaç harcamalarındaki artışlarla birlikte 2005 yılında Türkiye''de tüketici fiyatlarıyla ilaç harcaması yüzde 50''ye yakın bir artışla 9 milyar doların üzerine çıkacaktır.

İlaçta dışa bağımlılığın alabildiğine arttığı, pazarın yüzde 65''inin ulus ötesi şirketlerin hakimiyeti altında olduğu ve petrol ithalatının yarıya yakını olan 2,5 milyar dolayındaki ilaç ithalatının alarm verdiği böylesi bir süreçte ulusal ilaç politika ve stratejilerinin acilen geliştirilerek uygulamaya konması gerekmektedir.




18.06.2005